Thái Lan: Hàng chục nghìn người biểu tình bất chấp lệnh cấm của chính phủ
Nguồn: BBC Tiếng Việt Ngày đăng: 2020-10-18


Những người biểu tình đã tổ chức một cuộc tọa kháng ôn hòa tại khu mua sắm Ratchaprasong ở Bangkok hôm 15/10
Hàng chục nghìn người biểu tình ủng hộ dân chủ đã tụ họp trở lại ở thủ đô Bangkok của Thái Lan hôm thứ Năm bất chấp việc chính phủ ban hành sắc lệnh cấm biểu tình.
Những người biểu tình hò reo và hô vang một cách ôn hòa. Cuối cùng, họ giải tán vài giờ sau giờ giới nghiêm mới từ 6 giờ tối.
Đám đông kêu gọi thả tự do cho ít nhất 20 nhà hoạt động bị bắt vào thứ Năm trong một cuộc đàn áp và truy quét của cảnh sát.
Nhiều người giơ cao ba ngón tay - một biểu tượng của phong trào biểu tình.
Sau khi rời khỏi địa điểm diễn ra cuộc biểu tình tại Giao lộ Ratchaprasong của Bangkok một cách ôn hòa, những người biểu tình thề sẽ quay trở lại vào thứ Sáu lúc 17:00 giờ (giờ địa phương 10:00 GMT).
Những cuộc biểu tình đầu tiên của phong trào phản đối nổi ra tuần này - trong khi Vua Maha Vajiralongkorn đang ở Thái Lan - đã làm tăng đáng kể tính khẩn cấp của phong trào. Nhà vua, người hiện dành phần lớn thời gian ở nước ngoài, đã trở về từ Đức trong vài tuần nay.


Đã có những cuộc đụng độ lẻ tẻ vào thứ Năm nhưng các cuộc biểu tình phần lớn diễn ra trong ôn hòa
Vào sáng thứ Năm, chính phủ đã ban bố sắc lệnh khẩn cấp cấp tụ tập đông người, và bắt khoảng 20 nhà hoạt động, đưa tổng số bị bắt lên khoảng 40.
Một số nhà lãnh đạo biểu tình chủ chốt nằm trong số những người bị bắt, bao gồm luật sư nhân quyền Anon Nampa, nhà hoạt động phong trào sinh viên Parit Chiwarak - người được biết đến nhiều với biệt danh "Penguin" - và Panusaya Sithijirawattanakul.
Trong một video phát trực tiếp được xem rộng rãi, cảnh sát đọc những lời buộc tội cô Panusaya trong một phòng khách sạn. Một video khác cho thấy cảnh sát đưa Panusaya vào một chiếc xe hơi khi cô và những người ủng hộ cô đang hô khẩu hiệu.
Phong trào phản đối mà họ dẫn dắt bắt đầu bằng việc kêu gọi Thủ tướng Prayuth Chan-ocha từ chức. Ông là một cựu tư lệnh quân đội đã chiếm quyền trong cuộc đảo chính năm 2014 và được bổ nhiệm làm thủ tướng sau cuộc bầu cử gây tranh cãi năm ngoái. Cuộc biểu tình đã mở rộng từ đó để kêu gọi kiềm chế quyền hạn của nhà vua.
Những lời kêu gọi cải cách hoàng gia đặc biệt nhạy cảm ở Thái Lan, nơi những lời chỉ trích đối với chế độ quân chủ có thể bị trừng phạt bằng các bản án tù nặng nề.
'Chúng tôi sẽ chiến đấu cho đến chết'
Các cuộc biểu tình kéo dài nhiều tháng, dẫn đến sắc lệnh khẩn cấp được ban hành hôm thứ Năm, biểu trưng cho những thách thức chính nhiều năm qua trong việc thiết lập đất nước Thái Lan, quốc gia chịu sự chi phối của quân đội và hoàng gia. Hôm thứ Tư, những người biểu tình đã chế nhạo và giơ ba ngón tay chào khi một đoàn xe chở nhà vua đi qua Bangkok.


Nhiều người biểu tình giơ cao ngón tay như một kiểu chào đã trở thành biểu tượng của phong trào
Chính phủ viện dẫn việc đoàn biểu tình đối đầu với đoàn xe hoàng gia là một trong những lý do ban hành sắc lệnh khẩn cấp. Nhưng những người biểu tình đã phớt lờ các quy định mới vào chiều thứ Năm để tụ tập cả hàng nghìn người một lần nữa.
"Giống như những con chó bị dồn vào chân tường, chúng ta chiến đấu cho đến chết", Panupong "Mike Rayong" Jadnok, một trong những nhà lãnh đạo biểu tình nổi tiếng hiện vẫn tự do, nói với đám đông. "Chúng ta sẽ không lùi bước. Chúng ta sẽ không bỏ chạy. Chúng ta sẽ không đi đâu cả."
Cảnh sát kêu gọi đám đông giải tán, cuối cùng đặt giờ giới nghiêm lúc 18 giờ. Phát ngôn viên cảnh sát Kissana Phathanacharoen cho biết: "Những người đến đây biết rằng có lệnh cấm tụ tập công khai từ 5 người trở lên. "Chúng tôi sẽ thực hiện từng bước một."

Jonathan Head của BBC News phân tích
Rất ít người ở Thái Lan sẽ ngạc nhiên trước việc bắt giữ các nhà lãnh đạo biểu tình chủ chốt và những hạn chế khắt khe hơn đối với quyền tự do hội họp và ngôn luận. Một số người thậm chí có thể cảm thấy nhẹ nhõm vì cuộc biểu tình không kết thúc bằng máu đổ, như thường thấy trước đây trong các cuộc khủng hoảng chính trị ở Thái Lan.
Khi Anon Nampa, một luật sư có vẻ ngoài ôn hòa, lần đầu tiên kêu gọi một cuộc thảo luận thành thật về chế độ quân chủ, vào ngày 3/8, bạn gần như có thể nghe thấy những trên khắp đất nước về sự liều lĩnh của anh. Khi Panusaya Sithijirawattanakul đọc lớn 10 yêu cầu cải cách hoàng gia và trách nhiệm giải trình từ sân khấu của trường đại học một tuần sau đó, Thái Lan đã chuẩn bị tinh thần cho sự phản ứng dữ dội. Tại một đất nước mà mọi hiến pháp đều yêu cầu nhà vua phải "được đảm bảo một vị trí được tôn kính", điều này giống như một sự báng bổ.
Sự phản ứng dữ dội đã không xảy đến. Một chính phủ đang vật lộn dưới sức nặng của nhiều thách thức, từ tình hình kinh tế tồi tệ đến hàng loạt vụ bê bối, có vẻ lưỡng lự trong việc mạo hiểm để kích động thêm sự tức giận của công chúng.
Nhưng sự bền gan của các cuộc biểu tình quy mô lớn, nơi những người biểu tình chế nhạo thể chế hoàng gia, là điều không thể dung thứ được lâu, đặc biệt là khi nhà vua đã trở về Thái Lan để ở lại lâu dài.
Với việc các lãnh đạo bị nhốt bên ngoài Bangkok và bất kỳ cuộc tụ tập công cộng nào đều bị cấm, phong trào sẽ khó tiếp tục. Các nhà chức trách cũng có thể truy tìm những người mà họ tin rằng đã tài trợ cho các cuộc biểu tình.
Nhưng những gì đã được nói về chế độ quân chủ không thể rút lại. Một điều cấm kỵ đã bị phá vỡ. Mọi người ở mọi lứa tuổi, từ mọi miền của đất nước, ngoại trừ những người theo chủ nghĩa bảo hoàng cứng nhắc, giờ đây đồng tình với các thủ lĩnh sinh viên rằng chế độ quân chủ là mục tiêu hợp lý để chỉ trích trong bất kỳ cuộc đại tu thể chế nào của Thái Lan. Chỉ còn là vấn đề thời gian trước khi chúng ta lại chứng kiến các cuộc biểu tình tương tự.
Phong trào biểu tình bắt đầu thế nào? Thái Lan vốn có lịch sử lâu dài về biểu tình và bạo loạn chính trị, nhưng làn sóng mới này bắt đầu từ hồi tháng Hai năm nay, sau khi tòa án ra lệnh giải thể một đảng đối lập non trẻ ủng hộ dân chủ.
Lệnh này được đưa ra sau cuộc bầu cử vào tháng Ba năm ngoái - cuộc bầu cử đầu tiên kể từ khi quân đội nắm quyền vào năm 2014 và là cơ hội bỏ phiếu đầu tiên của nhiều người trẻ và những cử tri bỏ phiếu lần đầu. Cuộc bầu cử được coi là cơ hội để thay đổi sau nhiều năm cầm quyền của quân đội.
Với sự hỗ trợ hết sức quan trọng của quân đội, Prayuth Chan-ocha được tái bổ nhiệm làm thủ tướng. Đảng Tương lai ủng hộ dân chủ (FFP), với nhà lãnh đạo đầy thu hút Thanathorn Juangroongruangkit, đã giành được số ghế lớn thứ ba và được giới trẻ, cử tri bỏ phiếu lần đầu, đặc biệt yêu thích.
Nhưng vào tháng Hai, một tòa án phán quyết FFPnhận một khoản vay từ Thanathorn, một khoản tài trợ được coi là khoản quyên góp - khiến nó bất hợp pháp - và đảng này buộc phải giải thể, dẫn đến hàng nghìn thanh niên Thái xuống đường tham gia các cuộc biểu.
Các cuộc biểu tình đã bị tạm ngưng do các hạn chế liên quan đến Covid-19 là cấm tụ tập, nhưng phong trào bắt đầu trở lại vào tháng Sáu khi một nhà hoạt động ủng hộ dân chủ nổi tiếng mất tích.


Nhà hoạt động ủng hộ dân chủ Wanchalearm Satsaksit bị bắt trên đường phố ở Campuchia
Wanchalearm Satsaksit, người sống lưu vong ở Campuchia từ năm 2014, được cho là đã bị bắt trên đường phố và tống lên xe. Những người biểu tình cáo buộc nhà nước Thái Lan dàn dựng cuộc bắt cóc - cảnh sát và các quan chức chính phủ phủ nhận cáo buộc này.
Trong những tháng gần đây, những người biểu tình phản đối quyết định của nhà vua khi tuyên bố tài sản của Hoàng gia là tài sản cá nhân ông, khiến ông trở thành người giàu nhất Thái Lan tính đến hiện tại. Cho đến nay, việc này vẫn được tin tưởng dưới danh nghĩa là vì lợi ích của người dân.
Cũng có nhiều nghi vấn về quyết định của nhà vua trong việc nắm quyền chỉ huy đối trực tiếp với tất cả các đơn vị quân đội đóng tại Bangkok - việc tập trung sức mạnh quân sự vào tay hoàng gia chưa từng có tiền lệ trong lịch sử hiện đại Thái Lan.
----------------
Thái Lan phát thông điệp của Quốc vương giữa biểu tình căng thẳng: Động thái vô cùng hiếm thấy
Tác giả : Hồng Anh Nguồn: CAFEF Ngày đăng: 2020-10-18
Trong thông điệp được phát sóng trên truyền hình nhà nước, Quốc vương Maha Vajiralongkorn đã kêu gọi "tổ quốc cần những người dân yêu nước và yêu nền quân chủ".
Các hãng tin NHK (Nhật Bản) và Reuters (Anh) đưa tin, hôm 16/10 vừa qua, truyền thông Thái Lan vừa có động thái vô cùng hiếm thấy trong bối cảnh tình hình biểu tình tiếp tục căng thẳng: đó là phát thông điệp của Quốc vương Maha Vajiralongkorn (Rama X) trên sóng truyền hình nhà nước.
NHK cho biết đoạn video thông điệp của Quốc vương Rama X dài khoảng 3 phút, được ghi hình trong buổi trò chuyện của nhà vua với một nhóm người ủng hộ hoàng gia ở miền Bắc Thái Lan, và đã được phát sóng trên các đài truyền hình lớn của nước này hôm 16/10.
Theo Reuters, nhà vua Thái Lan đã không trực tiếp nhắc đến các cuộc biểu tình đòi cải cách đất nước đã rung chuyển nước này suốt 3 tháng qua, mà thay vào đó ông đã kêu gọi "tổ quốc cần những người dân yêu nước và yêu nền quân chủ".
"Tôi tin là các bạn hiểu rằng tổ quốc ta cần những người yêu nước và yêu nền quân chủ. Tất cả những kinh nghiệm các bạn đã tích lũy và những công việc các bạn đã làm sẽ có ích sau này. Các bạn có thể truyền lại những kinh nghiệm đó cho thế hệ sau. Điều đó sẽ vô cùng có ích", Quốc vương Rama X nói.
Đoạn thông điệp trên đã được các đài truyền hình phát sóng khi những người biểu tình tiếp tục tập trung ở thủ đô Bangkok, khiến cảnh sát chống bạo động phải sử dụng vòi rồng để giải tán đám đông.
Trước đó, chính phủ của Thủ tướng Prayuth Chan-o-cha đã ban lệnh cấm tụ tập quá 5 người, bắt đầu áp dụng từ ngày 15/10. Thủ tướng Prayuth đã khẳng định "sẽ không từ chức", và cho biết các biện pháp khẩn cấp sẽ có hiệu lực trong vòng 30 ngày. "Hãy chờ xem… Nếu các bạn sai, chúng tôi sẽ dùng luật", ông Prayuth cảnh báo người dân.
Theo Hồng Anh
Trí Thức Trẻ
----------
Cô sinh viên dám thách thức chế độ quân chủ Thái Lan
Nguồn: BBC Tiếng Việt Ngày đăng: 2020-10-18


Panusaya Sithijirawattanakul đọc bản tuyên ngôn 10 điểm kêu gọi cải cách chế độ quân chủ
Có một nỗi sợ hãi đang rình rập trong tôi, nỗi sợ hãi sâu sắc về hậu quả.'' Panusaya Sithijirawattanakul nói.
Vào tháng 8, cô gái 21 tuổi hồi hộp bước lên sân khấu ở Thái Lan và đưa ra một thử thách mở đối với chế độ quân chủ.
Trước sự cổ vũ của hàng ngàn sinh viên tại một trong những trường đại học hàng đầu của Thái Lan, Panusaya Sithijirawattanakul đọc bản tuyên ngôn 10 điểm nổi tiếng hiện nay, kêu gọi cải cách chế độ quân chủ.
Đó là một động thái gây sốc. Người dân Thái được dạy từ khi mới sinh ra là phải tôn kính và yêu mến chế độ quân chủ, nhưng cũng sợ hậu quả của việc nói về chế độ.
'Cuộc sống không còn giống như trước'
Thái Lan là một trong số ít quốc gia có luật về tội Khi quân. Bất kỳ ai chỉ trích nhà vua, hoàng hậu, người thừa kế hoặc nhiếp chính có thể bị bỏ tù tới 15 năm.
Nhưng trong vài tháng qua, các cuộc biểu tình ủng hộ dân chủ đã lan tràn khắp đất nước, và những sinh viên như Panusaya là tâm điểm của nó.
"Tôi biết cuộc sống của mình sẽ không còn bao giờ như cũ", cô nói với BBC News Tiếng Thái.


Thái Lan đã bị rung chuyển bởi các cuộc biểu tình ủng hộ dân chủ trong nhiều tháng, và kiểu chào bằng ba ngón tay đã trở thành một biểu tượng của phong trào
Panusaya được cho xem bản tuyên ngôn chỉ vài giờ trước khi cô đọc nó trong một cuộc biểu tình lớn hiếm hoi ở thủ đô Bangkok.
Tuyên ngôn đó kêu gọi một chế độ quân chủ chịu trách nhiệm trước các thể chế được bầu cử, một đề xuất cắt giảm ngân sách hoàng gia và kêu gọi chế độ quân chủ kiềm chế can thiệp vào chính trị - những tuyên bố gây sốc đối với hầu hết người Thái.
"Họ chuyển nó cho tôi, hỏi tôi có muốn sử dụng nó không. Tại thời điểm đó, mọi người đều cảm thấy nội dung bản tuyên ngôn rất mạnh mẽ và tôi cũng nghĩ rằng nó rất mạnh. Tôi quyết định là người công bố nội dung đó.''
"Tôi nắm tay các bạn sinh viên, hỏi to xem chúng tôi có đang hành động đúng ở đây không.'' Panusaya nói.
"Câu trả lời là có - đó là điều đúng đắn phải làm. Sau đó tôi lại ngồi xuống, hút một điếu thuốc trước khi lên sân khấu và để mọi thứ trong đầu ra ngoài."
Từ sân khấu, cô nói với đám đông: "Tất cả mọi người đều có dòng máu đỏ. Chúng ta không khác gì nhau.''
"Không ai trên đời này sinh ra đã mang trong mình dòng máu xanh. Một số người có thể sinh ra đã may mắn hơn những người khác, nhưng không ai sinh ra đã cao quý hơn bất kỳ người nào khác."
Phát biểu của Panusaya gây một náo động vang trời- một kết hợp giữa sự hoan nghênh từ các học giả tự do cùng với lên án từ các phương tiện truyền thông bảo hoàng, xen lẫn với sự hoài nghi của nhiều người dân Thái.
'Ghét đất nước mình là một căn bệnh'
Trong những ngày sau cuộc biểu tình, các trang Facebook của các nhà hoạt động bảo hoàng hàng đầu đã xôn xao tấn công Panusaya, một số cáo buộc cô bị các chính trị gia cộng hòa thao túng, điều mà cô phủ nhận.
Apirat Kongsompong, một vị tướng quyền lực của quốc gia về cơ bản vẫn do quân đội kiểm soát, nói người biểu tình bị ảnh hưởng bởi "chung chart" - một thuật ngữ tiếng Thái có nghĩa là "lòng căm thù dân tộc" - và nói thêm rằng điều đó còn "tồi tệ hơn cả đại dịch đang hoành hành.''
"Căm thù đất nước mình là một căn bệnh không thể chữa khỏi.'' Ông nói.


Các cuộc biểu tình đã bị phản đối bởi những người bảo hoàng
Tuy nhiên, Panusaya nói ngay từ khi còn là một đứa trẻ, cô đã đặt câu hỏi về vị trí của gia đình hoàng gia trong đời sống Thái Lan.
Vào một ngày oi bức, một quan chức xuất hiện trước cửa và yêu cầu mọi người trong gia đình cô ra khỏi nhà và ngồi xuống vỉa hè để chờ đón một đoàn xe hoàng gia.
"Tại sao chúng ta phải ra ngoài nắng trong nửa giờ để nhìn một đoàn xe chạy qua? Tôi không biết chuyện gì đang xảy ra. Tôi đã không ra ngoài để hòa vào đám đông đang chờ đợi."
Là con út trong gia đình có ba chị em gái, Panusaya đã sớm tỏ ra yêu thích chính trị. Ở trường trung học, thảo luận về chính trị với những người bạn thân là một trong những trò tiêu khiển mà Panusaya yêu thích. Khi một cuộc đảo chính xảy ra vào năm 2014, cha cô - người duy nhất trong gia đình theo chính trị hồi đó - đã khuyến khích cô tìm hiểu thêm.


Thủ tướng Prayut Chan-o-cha từ chối thực hiện yêu cầu của người biểu tình
Nhưng khi lớn lên Panusaya rất nhút nhát và hay bị bắt nạt ở trường. Năm tháng tham gia chương trình''trao đổi sinh viên'' sang Mỹ đã khiến cô thay đổi hoàn toàn.
"Tôi trở về nhà là một con người khác, người không ngại nói ra và không sợ hành động."
Cô ngày càng tích cực hoạt động chính trị sau khi vào Đại học Thammasat danh tiếng. Hai năm trước, cô tham gia "Dome Revolution", một đảng chính trị của hội sinh viên.
Trong tháng Hai, Panusaya đã giúp tổ chức các cuộc biểu tình ủng hộ dân chủ rầm rộ đầu tiên sau khi Future Forward Party, một đảng theo chủ nghĩa cải cách được các cử tri trẻ tuổi yêu thích bị giải tán sau phán quyết gây tranh cãi của tòa án rằng đảng này đã chấp nhận các khoản vay bất hợp pháp từ chính lãnh đạo của mình.
Đảng Future Forward đạt nhiều thành quả tốt đẹp trong cuộc bầu cử năm 2019 và việc giải thể được những người ủng hộ coi là một nỗ lực nhằm loại bỏ ảnh hưởng chính trị ngày càng tăng của đảng này.
Nhưng đây không phải là sự kiện duy nhất truyền cảm hứng cho người trẻ tham gia phong trào ủng hộ dân chủ do sinh viên lãnh đạo đang phát triển ở Thái Lan trong những năm gần đây.
Vua Maha Vajiralongkorn, người thừa kế ngai vàng năm 2016, hiếm khi xuất hiện trước công chúng và dành phần lớn thời gian ở nước ngoài - đặc biệt là sau khi đất nước bị ảnh hưởng bởi đại dịch virus corona, một quyết định bị một số người Thái chỉ trích trên mạng xã hội.
Thái Lan cũng có một loạt các vụ bê bối tham nhũng. Gây tranh cãi nhất là quyết định bãi bỏ tội danh của người thừa kế công ty nước tăng lực Red Bull liên quan đến một vụ tai nạn giao thông chết người vào năm 2012.
Chính phủ Thái Lan nói họ tôn trọng quyền tự do ngôn luận và chấp nhận những lời chỉ trích, nhưng sinh viên phải thực hiện quyền phát biểu của mình trong khuôn khổ luật pháp và không được đe dọa đến an ninh quốc gia.


Panusaya đặt câu hỏi về vai trò của chế độ quân chủ ở đất nước mình
Nhưng giới học sinh rất lo sợ cho sự an toàn của họ.
Ít nhất 9 nhà hoạt động trốn ra nước ngoài kể từ cuộc đảo chính chống lại chính phủ do quân đội lãnh đạo năm 2014 đã biến mất sau khi lên tiếng chỉ trích thể chế được tôn sùng nhất của Thái Lan. Xác của hai người sau đó được tìm thấy trên bờ sông.
Chính phủ Thái Lan kịch liệt phủ nhận mọi liên quan đến những vụ mất tích này.
Panusaya nói rằng kể từ sau đêm đọc bản tuyên ngôn, sự di chuyển của cô đã bị chính quyền giám sát cả ngày lẫn đêm, cả trong khuôn viên trường và trong ký túc xá.
"Mặc dù họ mặc thường phục, tôi có thể biết họ là cảnh sát vì họ có cùng kiểu tóc húi cua và luôn chụp ảnh tôi ở những nơi công cộng."


Panusaya nói không thể quay đầu lại sau khi đọc bản tuyên ngôn
Panusaya hiện vẫn chưa bị bắt và nói cô sẽ không bao giờ đầu hàng chính quyền.
Cô cũng chưa bị buộc tội Khi quân - bộ luật ít được sử dụng trong những năm gần đây, theo yêu cầu của cung điện - nhưng cảnh sát đã ban hành những lệnh bắt giữ với tội danh sử dụng ma túy, phổ biến thông tin sai lệch vào mạng máy tính và vi phạm luật giãn cách xã hội, vì các cuộc biểu tình đã làm nổi lên các hạn chế về virus corona.
Riêng tội danh dấy loạn có thể bị phạt tù tối đa bảy năm.
Và cũng giống như những học sinh khác bị buộc tội "vượt quá giới hạn", Panusaya cũng gặp phải căng thẳng ở nhà.
Mẹ cô nằm trong số những người thấy kinh hoàng trước quyết định của cô và đã cầu xin con đừng đi biểu tình.
Trong năm ngày sau đó, hai mẹ con không nói với nhau lời nào.
"Rõ ràng là mẹ tôi quan tâm, nhưng bà không thể hiện điều đó và cư xử bình thường khi tôi ở bên cạnh. Nhưng khi ở bên chị gái tôi, đôi khi mẹ khóc", Panusaya nói.
Mẹ cô sau đó đã nhượng bộ, nói rằng Panusaya có thể làm bất cứ điều gì cô thấy phù hợp - nhưng cảnh báo con nên tránh đề cập đến chế độ quân chủ.
Nhưng giờ đây - khi huẩn bị cho một cuộc biểu tình lớn ngày 19/9 - Panusaya đang chuẩn bị tinh thần là có thể mình sẽ vào tù. Cuộc biểu tình sẽ kêu gọi các cải cách khác nhau - đối với chế độ quân chủ, quân đội, hiến pháp và giáo dục.
"Tôi nghĩ mẹ tôi phải hiểu rằng chúng tôi không làm việc này vì vui. Đây là việc nghiêm túc và là việc chúng tôi phải làm. Chúng tôi xem đó là nghĩa vụ của mình nên mẹ phải hiểu. Tôi muốn mẹ tự hào."
---------




Thái Lan : Quân vương trụy lạc và tập đoàn quân sự, hai đích ngắm của những người biểu tình
----------